Qiji X1 và Qiji XS: Khi ‘ngựa máy’ Trung Quốc chính thức bán ra thị trường

Ý tưởng về phương tiện di chuyển dùng chân cơ khí từng là đề tài của các nhà thiết kế lớn, nhưng giờ đây một startup Trung Quốc đã đưa khái niệm này từ bản vẽ thẳng vào kho sản phẩm thương mại. Tại Hội nghị Robot Thế giới 2026, DaxAI Robotics trình làng hai mẫu robot cưỡi được mang tên Qiji X1 và Qiji XS, đồng thời cho phép khách hàng đặt mua ngay lập tức. Sự kiện này mở ra một hướng phát triển mới cho các thiết bị di chuyển off‑road và ứng dụng công vụ.

Thiết kế và nguyên lý vận hành: khác nhau nhưng cùng một tầm nhìn

Cả hai mẫu Qiji đặt trọng tâm vào khả năng di chuyển trên địa hình khó khăn bằng hệ khung chân cơ khí, nhưng mỗi phiên bản thực hiện nhiệm vụ theo cách khác nhau. Nhà sản xuất tích hợp máy tính điều khiển để phân tích điểm đặt chân theo thời gian thực, giúp thiết bị giữ thăng bằng khi vượt chướng ngại. Ghế ngồi và ghi‑đông được bố trí để người dùng có tư thế cưỡi tương tự xe truyền thống, làm giảm rào cản trải nghiệm so với các nền tảng robot không dành cho người cưỡi.

Qiji X1: sức chịu tải lớn, vận tốc kiểm soát

Qiji X1 là phiên bản mang vóc dáng đồ sộ, nhắm tới khả năng chở hàng và chở người trên địa hình gồ ghề. Thay vì dùng bánh, thiết bị di chuyển hoàn toàn bằng bốn chân cơ khí. Hệ thống điều khiển chủ động quét bề mặt để chọn vị trí đặt chân, từ đó giúp qua các đoạn đá dăm, bùn lầy hay dốc đứng một cách an toàn hơn so với các phương tiện hai bánh hay bốn bánh gầm cao thông thường.

Điểm nổi bật của X1 là khả năng chịu tải: nhà sản xuất công bố mức tối đa lên tới 300 kg, đủ chở hai người lớn kèm hành lý. Nguồn năng lượng đến từ bộ pin lớn, cho phạm vi chạy khoảng 40 km cho mỗi lần sạc đầy. Để đảm bảo an toàn trong chế độ đi bộ bằng chân, tốc độ tối đa được giới hạn ở 10 km/h. Giá bán niêm yết tại thị trường gốc là 289.000 Nhân dân tệ.

Qiji XS: biến hình giữa bánh và chân, phù hợp cho đường bằng

Nhu cầu di chuyển đa dụng được giải quyết bằng Qiji XS — mẫu có cơ chế kết hợp giữa chân cơ khí và bánh xe ẩn. Trên mặt phẳng như đường nhựa, hệ thống sẽ hạ bánh xuống để chạy như một phương tiện điện có tốc độ lớn hơn; khi gặp địa hình hiểm hóc, bánh thu vào để các chân đảm nhiệm việc băng qua chướng ngại.

So với X1, XS có tốc độ cao hơn khi chạy bằng bánh, đạt tối đa 40 km/h, đồng thời tầm hoạt động tăng lên đến khoảng 100 km cho mỗi lần sạc trong chế độ bánh xe. Tổng khối lượng thân máy được nhà sản xuất thông báo khoảng 320 kg; mức giá tham khảo dành cho phiên bản này là 359.000 Nhân dân tệ.

Ứng dụng thực tế: từ trải nghiệm cao cấp đến nhiệm vụ chuyên dụng

DaxAI đặt hai mẫu này vào vị trí không chỉ là phương tiện giải trí mà còn là công cụ có thể mang lại giá trị công ích. Với khả năng chở tải và vượt địa hình, Qiji X1/X S được xem là phù hợp cho:

• Hoạt động cứu hộ, tiếp cận vùng bị chia cắt do thiên tai;
• Vận chuyển y tế và vật tư đến khu vực núi cao khó tiếp cận;
• Thám hiểm địa hình để thu thập dữ liệu hoặc khai thác;
• Các trải nghiệm du lịch mạo hiểm tại khu nghỉ dưỡng cao cấp, nơi cảm giác mới lạ là điểm cạnh tranh.

Ở những kịch bản trên, lợi thế lớn nhất là khả năng tiếp cận nơi mà xe có bánh khó tới, cùng khả năng chở người hoặc hàng hóa ở quy mô nhỏ mà không cần thiết bị chuyên dụng quá lớn.

Những rào cản khi nghĩ đến thị trường như Việt Nam

Mặc dù sản phẩm thu hút chú ý, việc đưa Qiji X1 và XS vào sử dụng phổ biến còn vấp phải hàng loạt thách thức. Trước hết là câu chuyện pháp lý: hiện chưa có khung phân loại rõ ràng cho dạng phương tiện ‘robot bốn chân cưỡi được’, dẫn tới khó khăn trong xin cấp phép lưu thông hoặc đăng ký biển số khi di chuyển trên đường công cộng.

Chi phí ban đầu cũng là một rào cản đáng kể. Mức giá trên một tỷ đồng quy đổi khiến sản phẩm nằm ngoài tầm với của phần lớn người dùng cá nhân, do vậy thị trường mục tiêu nhiều khả năng là các dự án thương mại chuyên biệt hoặc nhóm khách hàng cao cấp. Bên cạnh đó, hệ thống chân cơ khí phức tạp cùng cảm biến đòi hỏi quy trình bảo trì chuyên sâu; nguồn phụ tùng và đội ngũ kỹ thuật tại địa phương có thể không sẵn sàng để xử lý hỏng hóc phức tạp.

Những cân nhắc quan trọng trước khi đầu tư hoặc vận hành

Với các tổ chức hoặc doanh nghiệp cân nhắc nhập khẩu, vài điểm cần xem xét kỹ gồm:

• Chi phí tổng sở hữu: giá mua, vận chuyển, thuế, bảo hiểm, chi phí bảo dưỡng định kỳ;
• Khả năng bảo hành và chuỗi cung ứng phụ tùng từ nhà sản xuất hoặc bên thứ ba;
• An toàn vận hành: các cơ chế giới hạn tốc độ, kiểm soát cân bằng và các quy trình vận hành cho người cưỡi;
• Hiệu quả sử dụng: liệu thiết bị phù hợp với nhiệm vụ cụ thể (cứu hộ, du lịch, logistics nhỏ) hay chỉ mang tính trưng bày/ trải nghiệm.

Những yếu tố này giúp xác định xem Qiji sẽ là khoản đầu tư mang lại lợi ích thực tế hay chỉ là một sản phẩm thu hút truyền thông.

Kết luận: một bước tiến đáng chú ý nhưng chưa phải là giải pháp thay thế hàng loạt

Sự kiện thương mại hóa Qiji X1 và Qiji XS cho thấy tốc độ hiện thực hóa ý tưởng robot di động tại một số công ty Trung Quốc. Hai mẫu xe mang lại góc nhìn mới về cách con người và robot có thể tương tác trong môi trường ngoài trời, từ việc mang đến trải nghiệm du lịch độc đáo cho tới hỗ trợ các nhiệm vụ đặc thù. Tuy vậy, để trở thành phương tiện phổ biến, còn cần thời gian để hoàn thiện khung pháp lý, chuỗi dịch vụ hậu mãi và giảm chi phí vận hành.

Nếu bạn quan tâm đến việc đánh giá tính ứng dụng thực tế của các nền tảng di chuyển mới như Qiji, câu hỏi hợp lý là: thiết bị này phù hợp nhất cho nhiệm vụ nào trong danh mục hoạt động của bạn — trải nghiệm thương mại cao cấp, cứu hộ, hay vận chuyển chuyên dụng? Trước khi quyết định, cân nhắc kỹ tổng chi phí và khả năng hỗ trợ kỹ thuật tại địa phương sẽ giúp giảm rủi ro đầu tư.